5 tips voor de lokale aanpak van discriminatie van Nederlandse Sinti en Roma
Nederlandse Sinti en Roma ervaren nog dagelijks discriminatie. Dit probleem heeft een lange geschiedenis en gaat om uitsluiting vanuit instanties en op persoonlijk niveau. Wat kun je hier lokaal tegen doen als gemeenteambtenaar of sociaal werker? We delen tips en inzichten uit het webinar ‘Lokale aanpak discriminatie van Nederlandse Sinti en Roma’.
Het is belangrijk om aandacht te besteden aan discriminatie van Nederlandse Sinti en Roma, zeker in het licht van recente politieke ontwikkelingen. Door het aannemen van de motie-Tseggai (30950-447) op 2 oktober 2025, erkent Nederland voor het eerst dat Nederlandse Sinti, Roma en woonwagenbewoners deel uitmaken van de nationale minderheden van ons land. Dit is een mijlpaal voor hun positie en rechten. In deze motie wordt ook benadrukt dat deze groepen op terreinen zoals onderwijs en huisvesting regelmatig slachtoffer zijn van ongelijke behandeling en etnische profilering.
De term ‘antiziganisme’
De herkomst van het 'z-woord' is omstreden, maar het staat vast dat veel Sinti en Roma het als kwetsend ervaren. Ook de term ‘antiziganisme’ is onderwerp van discussie, omdat het ‘zigan’ bevat. Toch wordt deze term nog in veel, ook recentere, studies, gebruikt en is er nog geen overeenstemming bereikt over een alternatieve term. In recente publicaties gebruiken wij de term daarom alleen als dat nodig is en tussen aanhalingstekens.
Lokale aanpak discriminatie van Nederlandse Sinti en Roma
Tijdens het webinar vertelt Hanneke Felten, KIS-expert op het gebied van aanpak discriminatie, hoe gemeenten lokaal kunnen bijdragen aan het tegengaan van discriminatie van Nederlandse Sinti en Roma. Bekijk ook de Factsheet: Hoe ga je antiziganisme tegen? van Movisie.
1. Betrek de gemeenschap actief
Neem Sinti en Roma mee in het ontwikkelen, uitvoeren en evalueren van lokaal beleid. Wijs een vaste contactpersoon binnen de gemeente aan en zorg voor een continue dialoog.
2. Bouw vertrouwen op
Bouw structureel vertrouwen op door transparant en toegankelijk te communiceren over onderwerpen die Sinti en Roma raken. Vermijd hierbij jargon. Hierbij is het ook belangrijk om je bewust te zijn van het wantrouwen richting de overheid.
3. Werk samen met de lokale antidiscriminatievoorziening
Betrek de antidiscriminatievoorziening gedurende het hele proces. Als meldingscijfers geen volledig beeld geven van discriminatie, ontwikkel dan samen een verbeterplan.
4. Zoek samenwerking met scholen, werkgevers en verenigingen
Ga in gesprek met lokale onderwijsinstellingen, werkgevers en sport- en vrijetijdsverenigingen. Bespreek hoe zij inclusiviteit en toegankelijkheid voor Nederlandse Sinti en Roma kunnen verbeteren.
5. Gebruik lokale (sociale) media om de norm te veranderen
Zet invloedrijke personen in om zich uit te spreken tegen ‘antiziganisme’. Deel ervaringsverhalen van discriminatie en laat zien wat lokale initiatieven doen om discriminatie van Sinti en Roma te voorkomen.
Geen ruimte voor discriminatie
Steeds meer gemeenten zetten zich actief in om discriminatie aan te pakken en ontwikkelen lokaal antidiscriminatiebeleid. Toch blijkt het in de praktijk soms lastig om specifieke vormen van racisme en discriminatie effectief te bestrijden. Om gemeenten hierbij te ondersteunen, heeft Movisie een praktische handreiking ontwikkeld. In de handreiking is ook specifieke aandacht voor ‘antiziganisme’, zodat gemeenten beter toegerust zijn om deze vorm van discriminatie tegen te gaan.
Lees meer: Geen ruimte voor discriminatie: Handreiking voor gemeenten voor het tegengaan van anti-Zwart racisme, antisemitisme, anti-moslim racisme, antiziganisme en lhbti+ discriminatie
In gesprek met de Nederlandse Roma Vereniging
Tijdens het webinar spreken we ook met Esmeralda Nicolich en Kole Pavlov van de Nederlandse Roma Vereniging. Nicolich deelt haar ervaring met (institutionele) discriminatie. Pavlov deelt waarom juist het z-woord als denigrerend en kwetsend wordt ervaren. Het is goed om te weten dat het z-woord niet alleen kwetsend is vanwege de negatieve associaties en stereotypen die eraan vastzitten. Ook vanuit taalkundig oogpunt is het woord al langere tijd verbonden met betekenissen zoals 'nomade', 'zwerver' of 'bedelaar'. Daarnaast vertellen Nicolich en Pavlov hoe de Nederlandse Roma Vereniging bijdraagt aan ‘niet over ons, zonder ons’. Lees meer over de Nederlandse Roma Vereniging.
Inclusievere aanpak
Discriminatie van Nederlandse Sinti en Roma is een diepgeworteld probleem. Door ervaringsverhalen te delen en praktische tips te bieden, hopen we samen met professionals een belangrijke stap te zetten richting een inclusievere aanpak.
Webinarreeks Werken met Nederlanders met een Sinti- of Roma-achtergrond
Het webinar ‘Lokale aanpak discriminatie van Nederlandse Sinti en Roma’ was de eerste in een reeks: Werken met Nederlanders met een Sinti- of Roma-achtergrond. Deze reeks is opgezet om niet alleen kennis te delen, maar ook om een netwerk op te bouwen van ambtenaren, sociaal werkers en sleutelpersonen die zich inzetten voor dit thema. Waarom? In de praktijk zien we dat veel professionals en ambtenaren die werken met Nederlanders met een Sinti- of Roma-achtergrond zich alleen voelen in hun werk. Er is behoefte aan actuele kennis en een netwerk om ervaringen uit te wisselen. Ons doel is om ambtenaren en professionals te stimuleren om lokaal te reflecteren op hun eigen praktijk.
Kennisgids Nederlandse Sinti en Roma
KIS ontwikkelde een kennisgids waarin alle relevante (beleids)informatie over Nederlandse Sinti en Roma overzichtelijk is samengebracht. De gids bevat praktische tips en verwijzingen naar betrouwbare bronnen. Daarnaast is er een specifiek hoofdstuk gewijd aan discriminatie.
Meer informatie?Neem contact op met:
Celina Sanchez Ramirez
