In de Indische Buurt in Amsterdam Oost is iets bijzonders aan de hand: drie keer per week gaan hier de zogenaamde ‘krachtmoeders’ de straat op. Dertig vrouwen uit de buurt die in kleine groepjes met bewoners in gesprek gaan over verschillende thema’s, en om gewoon een praatje te maken. Zo bereiken ze een diverse groep mensen: waaronder nieuwkomers, ongedocumenteerden, mensen met een kleine beurs, of ouderen die niet goed Nederlands spreken. Voor het KIS magazine 'Gezien!' liepen we een middag met ze mee.

Als we aankomen verzamelen de zes vrouwen zich bij activiteitencentrum Vonk. Na een kopje thee worden, over de dikke jassen heen, gele hesjes aangetrokken met daarop: ‘Krachtmoeder’, hun eigen naam, en ‘Stichting Life & Style’. Dit is het bewonersinitiatief waarvan uit de krachtmoeders opereren, dat ooit begon met workshops over gezond koken en voedingsadvies. Later kwamen daar ook cursussen, een weggeefwinkel en -sinds corona-  het uitdelen van gratis maaltijden bij. Ouarda El Morabet, drijvende kracht achter de stichting, deelt vandaag met de krachtmoeders flyers uit over het thema van vandaag: mantelzorg. De vrouwen lopen een grote ronde door de Indische buurt, en met iedereen die ze tegenkomen wordt een praatje aangeknoopt: ‘Salam aleikum’ ‘Hallo’. Het valt op hoeveel mensen in de buurt de krachtmoeders herkennen en gedag zeggen tijdens de middag. Een krachtmoeder vertelt: ‘Ik vind het fijn dat ik de mensen die ik als krachtmoeder spreek, ook weer tegenkom in de buurt.’  

Van mantelzorg tot vuurwerkverbod 

‘Door de buurt in te gaan, ontdekken we wat er speelt en waar behoefte aan is’, vertelt een van de krachtmoeders: ‘Vandaag hebben we het over de rechten van de mantelzorger, morgen over de gevolgen van het nieuwe vuurwerkverbod, waarbij we ons dan weer meer op jongeren richten.’ Andere thema’s waar de krachtmoeders de buurt al van over hebben geïnformeerd, zijn klimaatverandering, eenzaamheid, zelfstandig wonen en corona. Verschillende organisaties zorgen voor de flyers rondom deze onderwerpen, zoals de GGZ, GGD en Gemeente Amsterdam. Afhankelijk van de thema’s worden specifieke doelgroepen aangesproken in de ronde. Door te beginnen vanuit een bepaald thema, komen vragen sneller naar boven en wordt er makkelijk contact gelegd. Een krachtmoeder stelt enthousiast vast: ‘Iedereen reageert eigenlijk altijd positief!’. 

Er komen soms mensen met heftige en persoonlijke verhalen naar ons toe, die ze met niemand anders durven delen 

Wie zijn de krachtmoeders? 

De krachtmoeders zijn vrouwen met verschillende achtergronden, zelf ook woonachtig in Amsterdam Oost. De meeste van hen gaan twee middagen in de week de straat op, en zijn daarnaast betrokken bij het sorteren van kleding voor de weggeefwinkel, of het koken van de weggeefmaaltijden. De krachtmoeders vertellen dat zij het fijn vinden om via hun vrijwilligerswerk het huis uit te komen, samen met andere vrouwen op pad te gaan en meer contacten op te doen in de buurt. Krachtmoeder Malika: ‘Deze paar uurtjes ben je even niet bezig met je eigen wereldje, je eigen gezin en thuis, dat is fijn.’ Bovendien geeft het een goed gevoel om iets te betekenen voor anderen in de buurt. Ouarda vult aan: ‘Het is voor deze vrouwen fijn om eens degenen te zijn die hulp géven in plaats van ontvangen.’ 

Training 

Om krachtmoeder te worden, volgen de vrouwen zes trainingen, ‘met het doel om schaamte en taboes te doorbreken en bij hen een mindset te ontwikkelen waarbij ze openstaan voor veel verschillende mensen’, vertelt Ouarda. In de trainingen komen veel verschillende onderwerpen aan bod, bijvoorbeeld EHBO, weerbaarheid, maar ook hoe je een vertrouwenspersoon kan zijn. Dat laatste is ontzettend belangrijk voor de krachtmoeders, zo stelt Ouarda. ‘Er komen soms mensen met heftige en persoonlijke verhalen naar ons toe, die ze met niemand anders durven delen. Het is dan heel belangrijk om daar goed mee om te gaan.’ Ouarda ziet het traject van krachtmoeders als een soort stage voor de vrouwen: ‘Ze doen hier veel ervaring op en ontwikkelen vaardigheden die ze ook kunnen gebruiken in een baan.’ 

Het is fijn om degenen te zijn die hulp géven in plaats van ontvangen 

Laagdrempelig 

Als krachtmoeders tijdens hun rondes buurtgenoten treffen die hulp nodig hebben, dan gaat Ouarda El Mobaret persoonlijk met hen in gesprek. Ook via de andere vrijwilligersinitiatieven van de stichting worden buurtbewoners met vragen en problemen bereikt. Als iemand bijvoorbeeld voor het eerst een gratis maaltijd komt halen, dan wordt hij of zij altijd even aangesproken. Ouarda: ‘Soms vertellen mensen dan heftige verhalen die ze nog niet eerder met iemand hebben gedeeld. Wij werken heel laagdrempelig, en dat blijkt goed te werken om ondersteuningsvragen in beeld te krijgen.’ 

Luisterend oor en schakel 

Soms is een luisterend oor en een vertrouwelijk gesprek al genoeg. Maar als er meer nodig is, bijvoorbeeld professionele hulp, dan brengen de krachtmoeders buurtbewoners in contact met organisaties die hen verder kunnen helpen. Ook hier is Ouarda de eerste schakel. Zij heeft in de afgelopen jaren goede contacten opgebouwd in de buurt met hulpverleners en (zorg)organisaties. Krachtmoeders zorgen er dus voor dat buurtbewoners die niet goed weten waar zij terecht kunnen met hun problemen, een plek hebben om naartoe te gaan. Ouarda; ‘Wij zijn er voor mensen die buiten de boot vallen.’ De komende tijd is Ouarda bezig het krachtmoeders-concept uit te breiden naar onder andere ‘krachtmeiden’ die zich dan meer specifiek op jongeren richten: ‘Zij zijn de toekomst.’  

Anderen bekeken ook

  • ‘Gezien!’, want je bent pas onderdeel van de samenleving als je gezien wordt. Gezien door je nieuwe buren. Maar ook dat gezien wordt wat je hebt te...
    Bekijk