Deze week vieren moslims het Offerfeest. Per gezin wordt een lam of schaap ritueel geslacht. Sinds dit jaar gelden er nieuwe, strengere regels voor de slacht. Een dierenarts moet ter plekke het dierenwelzijn in de gaten houden.

Wat vieren moslims eigenlijk tijdens het Offerfeest?

Het Offerfeest, of Eid Al-Adha, wordt elk jaar drie dagen achter elkaar gevierd als afsluiting van de maand dat moslims als pelgrims op Hadj gaan. Met het feest wordt het offer van profeet Ibrahim herdacht, een verhaal dat ook in de bijbel staat. Ibrahim vroeg Allah om een zoon. Hij wilde die zó graag dat hij zelfs bereid was om die zoon ooit te offeren. Zo werd Ismaël geboren. Maar Allah herinnerde Ibrahim aan zijn belofte. En Ibrahim treft de voorbereidingen voor het offer. Maar op het laatste moment grijpt Allah in en laat Ibrahim in plaats van zijn zoon een schaap slachten. Daarom wordt tijdens het Offerfeest vaak een schaap of geit geofferd. Het vlees wordt in drieën gedeeld: een deel voor de armen, een deel voor de buren en een deel voor de familie.

Wat houdt ritueel slachten in?

Dit betekent dat dieren in een rituele context worden geslacht. Het kan gaan om een dierenoffer om het lot of de goden gunstig te stemmen. Het vlees van de geofferde dieren kan echter ook voor menselijke consumptie bestemd zijn. Dat is het geval bij het door respectievelijk joden en moslims gepraktiseerde koosjer en halal slachten. Opvattingen over hoe geslacht dient te worden, maken deel uit van oude spijswetten. Binnen de islam gelden diverse voorschriften voor het slachten van dieren voor consumptie. Alleen als aan deze voorwaarden wordt voldaan is het vlees rein, halal dus. De belangrijkste voorwaarden zijn: de slachter moet islamitisch zijn en bekwaam, de slachtplaats moet rein zijn, het dier moet door de slachter zoveel mogelijk op zijn gemak worden gesteld - het mes mag bijvoorbeeld niet in de nabijheid van het dier geslepen worden. Het dier moet ook richting Mekka staan als het wordt geslacht. Voordat het dier geslacht wordt, spreekt de slachter de woorden ‘bismillah, Allahoe akbar’ (in naam van god, god is de grootste) uit. En: met een scherp mes worden in één beweging de halsslagader en de luchtpijp doorgesneden. Het dier wordt onverdoofd geslacht.

Een dierenarts moet permant toezicht houden tijdens de rituele slacht

Waarom is er discussie over het Offerfeest?

In de westerse wereld roept de traditie bijna elk jaar verontwaardiging op over onverdoofd ritueel slachten. In Nederland is verdoofd slachten wettelijk verplicht, maar om religieuze redenen wordt er voor joden en moslims een uitzondering gemaakt. De Partij voor de Dieren heeft een initiatief genomen tot een wetsvoorstel om het onverdoofd slachten te verbieden. Dat is tot nu toe nog niet gelukt. Wel is vorig jaar (juli 2017) het convenant ‘onbedwelmd slachten volgens rituele riten’ gesloten tussen toenmalig staatssecretaris Martijn van Dam (dierenwelzijn, PvdA)  en het Contactorgaan Moslims en Overheid (CMO), het Nederlands-Israëlitisch Kerkgenootschap (NIK) en de Vereniging van Slachterijen en Vleesverwerkers (VSV). In het convenant is vastgelegd dat onverdoofd slachten wettelijk is toegestaan, maar er gelden wel nieuwe, strengere regels om het ‘dierenwelzijn’ te verbeteren. Er is afgesproken dat er permanent toezicht van een dierenarts moet zijn tijdens de slacht. Ook is afgesproken dat als een dier na veertig seconden nog tekenen van bewustzijn vertoont, het alsnog met een penschot wordt afgemaakt om verder leed te voorkomen. Het dier is dan niet meer geschikt voor halal consumptie.

Laten meer Nederlandse moslims nu in het buitenland slachten?

Voor de nieuwe regels liet vijf tot tien procent van de Nederlandse moslims een schaap in het buitenland slachten, nu wordt dat geschat op dertig procent. Het verplicht inhuren van een dierenarts kost veel geld. Het begint met een starttarief van 164,43 euro en daar bovenop komt 33,81 euro per kwartier. Per dier maakt dat de slachtkosten zo’n dertig euro duurder. En dat merkt de consument. Die wijkt voor de slacht voor het Offerfeest vaker uit naar het buitenland.

Kun je het Offerfeest ook vieren zonder vlees?

Het schaap hoort bij het Offerfeest zoals de kalkoen bij Thanksgiving, maar ook tradities kunnen veranderen. Er zijn steeds meer moslims die vinden dat écht halal eten vegetarisch is. En het Offerfeest dus zónder vlees vieren. Het gaat er volgens hen om dat ze een persoonlijk offer brengen, doordat ze iets van veel waarde delen met mensen die minder hebben. Zij schenken hun buren of dak- en thuislozen een mand met groenten en fruit of kleding, boeken en speelgoed.

Thema: 

Anderen bekeken ook

Jouw bijdrage

4 + 12 =
Geef het antwoord op deze rekenoefening. Voorbeeld voor 1+3: voer 4 in.