In 2018 heeft Rutgers Zanzu.nl gelanceerd, een website voor niet-Nederlandstaligen over seksuele gezondheid. De website is tot stand gekomen in samenwerking met Sensoa, Pharos, GGD GHOR, Soa Aids Nederland en KNOV. Uit een gebruikersonderzoek blijkt dat professionals heel positief zijn over de website, met name over de vele talen waarin informatie over seksuele en reproductieve gezondheid hierop beschikbaar is, de betrouwbaarheid van de informatie en de heldere, neutrale afbeeldingen. Professionals krijgen op hun beurt enthousiaste reacties vanuit de doelgroepen.

Tool voor voorlichting

Zanzu.nl is begin 2018 gelanceerd om niet-Nederlandstaligen op een eenvoudige en visuele wijze informatie te geven over het lichaam, zwangerschap, geboorte, relaties, seksualiteit, soa-infecties, wet- en regelgeving en hulpverlening. De website kan goed gebruikt worden in voorlichting, preventie en gezondheidszorg. Bijzonder aan de site is de cultuur-sensitieve informatie in 16 gesproken en geschreven talen, waaronder Somalisch, Arabisch, Pools en Turks. De informatie gaat gepaard met aansprekende afbeeldingen, er is een vertaalfunctie en de mogelijkheid om twee talen naast elkaar te zien op je beeldscherm.

Als seksualiteit een taboe is

Zowel cliënten als professionals vinden het vaak lastig om te praten over seksualiteit en daaraan verwante onderwerpen. Nog lastiger wordt het als er culturele verschillen zijn of taalbarrières. In veel landen is praten hierover een taboe, waardoor er weinig kennis is over het lichaam en seksualiteit. Zanzu.nl is een goed hulpmiddel om laagdrempelig een gesprek te voeren over seksuele gezondheid, of je nu werkt als professional of vrijwilliger. De website is ook te raadplegen door niet-Nederlandstaligen die zelf informatie willen opzoeken. Laaggeletterden kunnen de informatie in hun eigen taal beluisteren.

Zanzu icoontjesDe icoontjes op Zanzu.nl

Het nut van Zanzu.nl

Pushpa Hoppener, sociaal verpleegkundige bij GGD Gelderland Zuid krijgt positieve reacties van cliënten als ze met hen samen de informatie op de website bekijkt. ‘Mensen reageren heel verrast, bijvoorbeeld "Wat staat er veel op als je doorklikt. Ik ga thuis rustig kijken naar de informatie." En: "Oh, dat is makkelijk. Dat kan ik lezen voordat ik naar mijn huisarts ga. Heeft de huisarts deze site ook?" En een vrouw wilde extra promokaartjes meenemen om uit te delen in haar vrouwengroep.’

Verloskundige Dieuwke Ottens maakt ook gebruik van Zanzu.nl. ‘Een vrouw uit Marokko vond het fijn om meer middelen te zien om niet zwanger te worden, zodat ze meer had om uit te kiezen’, vertelt Dieuwke. ‘Met beelden worden ook onderwerpen als zwangerschap en bevalling veel begrijpelijker. Veel nieuwkomers kennen de verloskundige zorg of kraamzorg in Nederland ook niet.’

‘Soms is het best wel ingewikkeld’, zegt doktersassistent Marieke Post. ‘Ik had laatst een Eritrese vrouw op het spreekuur. Met behulp van een telefonische tolk krijg ik helder wat haar vraag is: anticonceptie. Ook dan werk ik met Zanzu.nl, omdat de tolk wel kan vertalen maar er is veel informatie te geven. Bovendien heeft de partner van de Eritrese vrouw een belangrijke stem in het geheel. Hij wilde dat zijn vrouw methode X ging gebruiken, maar na de uitleg van alle methoden en de plaatjes ging haar voorkeur uit naar methode Y. Dan is het super handig om zowel de informatie over X als Y uit te draaien, mee te geven en een vervolgafspraak in te plannen.’

Rutgers maakte onderstaand demofilmpje over Zanzu.nl.

Laaggeletterden of verstandelijk beperkt

Nilüfer Gürses werkt als consultant bij Rutgers en geeft trainingen en scholing aan professionals die met migrantengroepen werken. ‘Wanneer ik de mogelijkheden van Zanzu.nl laat zien als ondersteuning bij een gesprek met cliënten over anticonceptie of onbedoelde zwangerschap, krijg ik altijd enthousiaste reacties. Professionals kunnen zelf lastige onderwerpen bespreekbaar maken en relevante informatie laten zien en horen in de taal van hun cliënt. Ik demonstreer hoe je twee talen naast elkaar op je scherm kunt laten zien, bijvoorbeeld Nederlands en Turks. En overal staan hele duidelijke afbeeldingen bij. Ik hoor vaak dat professionals de website ook gebruiken bij mensen die laaggeletterd zijn of bij mensen met een licht-verstandelijke beperking’.

Groepsvoorlichting

Niet alleen in één op één contact blijkt Zanzu.nl handig. Judith van der Ree, gezondheidsbevorderaar GGD Hollands Midden en GGD regio Utrecht: ‘In voorlichtingsbijeenkomsten voor nieuwkomers laat ik deelnemers eerst zelf via de eigen telefoon informatie zoeken op Zanzu.nl, als voorbereiding op de plenaire bespreking. En ik geef ze een promokaartje van Zanzu.nl mee, zodat ze in hun eigen tijd nog eens rustig kunnen kijken.’

Op basis van de feedback in het implementatieonderzoek gaat Rutgers de verschillende functionaliteiten van Zanzu.nl nog beter uitlichten. Promokaartjes van Zanzu.nl zijn gratis te bestellen via de webshop van Rutgers.

Zanzu.nl is de Nederlandse variant van Zanzu.be, en volledig toegesneden op de Nederlandse wet- en regelgeving en sociale kaart.

Dit artikel is geschreven door Ingvil van de Lisdonk van Rutgers. Meer informatie? Neem contact op via i.vandelisdonk@rutgers.nl of 030 232 9855.

Jouw bijdrage

5 + 10 =
Geef het antwoord op deze rekenoefening. Voorbeeld voor 1+3: voer 4 in.