Blog

Halve kinderen?

Blog - 30 augustus 2017

Kinderen met 'gemengde' ouders worden op dezelfde hoop gegooid als kinderen met een migratieachtergrond. Deze tweet over recent onderzoek van de Universiteit van Amsterdam trok direct mijn aandacht. Als ‘witte’ moeder van gemengde kinderen valt me op wat de gevolgen zijn als je in een bepaalde categorie wordt ingedeeld. Een subtiel maar sluipend proces dat maakt dat mijn Nederlandse kinderen zeggen: ‘Ik ben geen Nederlander.’

Mijn zonen hebben Afghaans en Nederlands bloed. Al vroeg merkte ik dat zij, en daarmee ook ikzelf, door deze mix in een andere categorie mensen werden ingedeeld. Zo werden mijn kinderen opgeroepen voor inentingen waar ‘100% Nederlandse kinderen’ niet voor opgeroepen worden. TBC als ik het me goed herinner. Waarschijnlijk lopen mensen van buitenlandse komaf een groter risico dacht ik. Dus op zich prima.

Schoolkeuzes

Net zo prima was het dat ik toen mijn kinderen de leerplichtige leeftijd bereikten, een informatiepakket kreeg over schoolkeuzes en het Nederlands onderwijsstelsel die andere ‘100% Nederlandse ouders’ in mijn omgeving niet ontvingen. Misschien was het toeval en anders was het vast de bedoeling om de achterstand in het onderwijs aan te pakken. Op zich een goede zaak. Toch voelde het voor mij wat vreemd dat er kennelijk een causaal verband was tussen geregistreerd zijn als ‘niet-westerse allochtoon’ en een verondersteld gebrek aan kennis over het Nederlandse onderwijssysteem bij de ouders.

Een zelfde gevoel bekroop mij toen mijn zoon aangemeld werd voor huiswerkbegeleiding op de middelbare school en ik op de deelnemerslijst alleen kinderen met ‘buitenlandse’ namen zag. Natuurlijk wist ik dat hij met extra begeleiding zeker zijn voordeel kon doen. Maar tegelijkertijd vroeg ik me af of de gemengde afkomst van mijn kinderen maakte dat ik nu behoorde tot een groep ouders waarvan aangenomen werd dat die minder goed hun kinderen begeleidt.

Hoe doen jullie dat?

Als puber ontdekken mijn kinderen gaandeweg ook zelf dat ze regelmatig anders behandeld worden. Doordat de mix ook wat zichtbaar is in hun uiterlijk, moeten ze bijvoorbeeld vaker hun ID laten zien dan hun leeftijdgenoten. En ze merken regelmatig dat anderen vooral hun buitenlandse helft zien. Ook sommige ouders en docenten op school hebben de neiging om hen als ‘buitenlander’ te categoriseren. Vaak gaat het om opmerkingen als ‘hoe doen jullie dat?’. Of: ‘Hebben jullie thuis een kerstboom? Jullie zijn toch moslim?’ Hoewel goedbedoeld, schuilt er in deze opmerkingen ook een aantal vooronderstellingen dat impliceert dat zij anders zijn.

bi-etnische kinderen

Andere ‘halve’ kinderen

Het gevolg is dat mijn kinderen zichzelf niet als Nederlander beschouwen, ook al zijn ze geboren en getogen in Nederland en ik – hun moeder – Nederlands ben. Sterker nog, zij voelen zich bijna beledigd als ik zeg dat zij echt wel Nederlands zijn. Ik verbaas me over deze ontwikkeling, maar ik vind het tegelijkertijd begrijpelijk. Ik herinner mij het enthousiasme van mijn zoon toen hij na zes jaar op een witte basisschool thuiskwam van zijn eerste dag brugklas. Zijn boodschap was dat er nog meer ‘halve’ kinderen in zijn klas zaten. En zelfs kinderen die helemaal Marokkaans of Afghaans waren. Toen drong pas goed tot mij door dat hij als ‘half’ kind zich altijd anders had gevoeld dan zijn 100% Nederlandse klasgenoten.

Wij of zij?

Het is niet '100% Nederlands' versus 'de rest'

Mijn zoons ervaren ook de heersende negatieve beeldvorming over vluchtelingen, over Marokkanen en andere migrantengroepen in Nederland als een aanval op een deel van henzelf en op de mensen van wie zij houden. Berichtgeving in de media en het publieke debat lijken hen te dwingen tot een keuze voor ‘wij’ of ‘zij’, ofwel een keuze voor hun Nederlandse of Afghaanse helft. Die keuze is voor mijn kinderen dan snel gemaakt op basis van loyaliteit en solidariteit.

Dit is een keuze die eigenlijk niet gemaakt zou moeten worden. Want mijn kinderen zijn ook gewoon Nederlands, net als alle andere jongeren die hier geboren en getogen zijn. Of ze nu ‘gemengd’ zijn of niet. Het indelen in categorieën kan plausibel zijn als het helpt om specifiek beleid te ontwikkelen om bijvoorbeeld ongelijke kansen in onderwijs aan te pakken. Echter het is een misvatting om deze categorieën puur op basis van afkomst te definiëren: '100% Nederlandse’ versus ‘de rest’. Dus duw mijn kinderen niet in een identiteitsconstructie waarin zij moeten kiezen, maar geef hen de ruimte om zich breed te ontwikkelen en zich tegelijkertijd zowel Afghaans als Nederlands te voelen.

 

De foto's zijn stockafbeeldingen. Er bestaat geen relatie tussen de afgebeelde kinderen en het onderwerp van deze blog.

Blogger

Annemarie van Hinsberg
Annemarie van Hinsberg werkt bij Movisie en is onder meer programmaleider bij Kennisplatform Integratie & Samenleving.

Reacties

Ha Annemarie, Mijn zoon van 19 is Congolees - Nederlands. Hij deelt deze ervaring niet. Is er heel trots op om half Congolees te zijn en draagt naar schoolfeesten traditioneel Congolese kleding. Zijn medestudenten vinden dit prachtig.

Hallo Berthy, Dank voor je reactie. Mooi dat jouw zoon ook deze trots toont. Is hij net zo trots op zijn Nederlandse 'helft'? Want begrijp mij niet verkeerd. Mijn kinderen zijn supertrots op hun Afghaanse komaf. En omdat het lijkt of je niet beiden kunt zijn, zeggen ze dat ze niet Nederlands zijn. Het zou overigens interessant zijn om meer beeld te krijgen wat jongeren die dit ook ervaren verstaan onder 'Nederlands'. hartelijke groeten Annemarie

Mijn kleindochter van 15 jaar heeft dezelfde reactie. Haar vader is Turks. Ze is nu op zoek naar mijn etnische achtergrond. Ze vindt mijn mogelijk Franse oma wel interessant. Haar beeld van de wereld is veel breder dan dat van mij toen ik jong was. Ook vooruitgang.

Mijn kinderen zeggen altijd "onze moeder is Bosnische en onze vader is Nederlander" en weleens werden ze voor kaaskop uitgescholden omdat ze blond zijn of er werd vraag gesteeld bij welke groep/geloof moeder heeft" Het is jammer dat het buiten statistieke om mensen in get algemeen de neiging hebben iedereen in een hokje te willen stopen Laten we vooral trots zijn op wat en wie we zijn en dat kunnen meerdere landen/kulturan zijn. Wie goed doet goed ontmoet.

Op zich een duidelijk stuk, maar de naïviteit druipt er van af, sorry. Alsof het verschil dat gemaakt wordt nieuw is. Er is wettelijk bepaald wie allochtoon is en voor hoeveel generaties dit geldt. Dat op zich is al idioot. Maar als je denkt als witte ouder dat je kinderen niet behandeld worden gebaseerd op hun 'kleurtje', dan ben je erg naïef.

Mijn zoon (21) 5%fr guyans/95%nl. waarom 95% nl . Ik heb hem zijn hele leven alleen opgevoed zonder culturele invloed van zijn ander bloed afkomst. Maar toch leefd hij al jaren met een identiteit crisis moeten leven en moeten vechten voor acceptatie als mens. Omdat zijn uitelijkde 5% hem als donkere jongen hem in een heel ander hokje duwt in deze maatschappij. Die je als klein kind niet kunt begrijpen laat staan kunt verwerken. Ras ...MENS afkomst...AARDE geloof....IN JE ZELF huwelijksestaat.. HOU VAN JE MEDEMENS MAAR VOORAL VAN JEZELF. Het zal helaas nooit stoppen iedereen in hokjes te plaatsen maar iedereen is uniek en heeft wel iets om in een hokje geduwt te kunnen worden. RESPECTEER ELKAAR EN OMRING JE LEVEN VOL LIEFDE EN VRIJHEID dan zou de wereld er een stuk beter uit gaan zien. Je bent je eigen god en creëert je eigen levensovertuiging en doel.

Hoi Annemarie, Bij het artikel in de KIS nieuwsbrief en jouw blog moest ik direct denken aan een boek dat we bij FORUM hebben uitgegeven en dat je misschien interessant vindt; 'MIX, Jongeren in Nederland': https://issuu.com/riezz/docs/mix_issuu/68. Goed dat jullie aandacht besteden aan dit onderwerp! Alle goeds voor jullie zoons.

Mijn zoons zijn Jamaicaans/Nederlands en (stief)dochter helemaal Jamaicaans. Zij ervaren dit wel anders. Misschien deels ook omdat Jamaica over het algemeen geassocieerd wordt met leuk, vrolijk en niet echt negativiteit oproept. Ook is de cultuur daar voor een groot deel bepaald door de protestants christelijke achtergrond, veel hetzelfde als in NL. Dat voelt misschien als minder afstand dan als je deels uit een moslim cultuur komt. Daarin tegen zijn zij wel weer onmiskenbaar gekleurd, maar tot nog toe hebben ze daar niet heel veel last van gehad. Zij hebben altijd in een wijk gewoond en op een school gezeten die heel gemixt is. Dat is ook erg bepalend voor of je je 'thuis' voelt. Mijn kinderen zijn nooit echt anders benaderd vanwege hun afkomst met het aanbieden van extra huiswerkbegeleiding of vaker ID vragen op straat. Maar zij gaan dan ook niet echt uit en deden het goed op school, dus kom je daar ook minder mee in aanraking. Ik herken wel het bewust zijn van en op zoek gaan naar die andere culturele identiteit en roots, vooral omdat hun vader hier niet is. Maar dat zoeken we ook samen op. Misschien ook omdat ik jaren op Jamaica heb gewoond en hen daar ook veel over kan vertellen. Maar ik weet zeker dat ze nog wel geconfronteerd zullen worden met discriminatie in hun verdere leven en bespreek dat ook met ze. En ook mijn ervaringen met het gevoel van uitsluiting toen ik als blanke Nederlander op Jamaica woonde. Al met al voelen wij ons alle vier wereldburgers en hebben een liefde voor beide landen en culturen. Lastig is het soms wel.

Ik ben half Surinaams, half Nederlands. Helaas door onenigheid tussen mijn ouders in de opvoeding was bij mij de Nederlandse cultuur die overheerste. Waarom zeg ik helaas? Want ik ben niet negatief over de manier van opvoeden maar omdat ik hierdoor totaal geen innerlijke contact kon krijgen met de Surinaamse helft van mijzelf. Die vaagde ik zoveel mogelijk weg. Daardoor kon ik nooit tevreden zijn met mijn huidskleur. Inmiddels ben ik nu 25 jaar en kan ik langzaam mijn weg vinden in het accepteren hoe ik eruit zie. Maar dat is een weg geweest van 25 jaar. Ik ben bijna afgestudeerd aan pedagogiek (ecologische visie), ben ik benieuwd of er mensen zijn die met mij in gesprek willen gaan. Dit mogen mensen zijn die zelf een 'halfbloedje' opvoeden, op welke manier zij dit doen. Of mensen die juist opgevoed zijn door ouders met verschillende culturen. Mogen zowel positief als negatieve ervaringen zijn.

Reageer