Interventie

Mannen met migratieachtergrond in bus

Aan de slag

Interventie - 20 januari 2017

Het project Aan de Slag heeft als doel om asielzoekers en statushouders in de opvang te betrekken bij vrijwilligerswerk buiten het asielzoekerscentrum. Dit gebeurt door lokale samenwerkingsverbanden te stimuleren tussen het Centraal Orgaan Opvang Asielzoekers (COA), de vrijwilligerscentrale, de gemeente, maatschappelijke organisaties, burgerinitiatieven en vrijwilligers (waaronder nieuwkomers). Pharos ondersteunt de lokale projectteams en trekt zich daarna weer terug. Het project heeft in Nijmegen en Utrecht al succesvolle resultaten opgeleverd en wordt tot eind 2018 uitgebreid naar 25 gemeenten.

Praktijkervaring

‘Het is mooi om te zien hoe Nederlandse vrijwilligers en azc-bewoners met elkaar samenwerken en elkaar hierin vinden. Veel nieuwkomers willen iets zinvols doen en laten zien dat ze actief willen bijdragen aan ons land. Dit initiatief helpt in de opgave waar we voor staan in de samenleving: verbinding en contact creëren in plaats van afstand en angst’, aldus Monica van Berkum, directeur van Pharos. Volgens Marieke Stopel, programmaleider Aan de Slag van Pharos, is er duidelijk vraag naar kennis en ervaring om nieuwkomers effectief te betrekken bij vrijwilligerswerk. ‘Het gaat hierbij niet om de vraag: hoe creëren we iets nieuws voor hen? Het gaat om de vraag: hoe zet je wat er al is ook succesvol in voor vluchtelingen? Wat moeten we extra weten en kunnen? En hoe richten we dat gezamenlijk in? Met Aan de Slag geven we antwoorden op deze vragen.’ Rawnaq Saleh, bewoner van een azc en vrijwilliger, is in ieder geval erg tevreden: ‘Voor bewoners van het asielzoekerscentrum is het belangrijk om vrijwilligerswerk te doen, je ontmoet veel mensen en leert er veel van. Iedereen zou dit moeten doen.’

Ontwikkelaar

De aanpak Aan de Slag is ontwikkeld door Pharos in samenwerking met nieuwkomers, medewerkers van het COA, van vrijwilligerscentrales, maatschappelijke organisaties, burgerinitiatieven en met vrijwilligers. Tussen 2016 en 2018 wordt de aanpak verspreid naar minimaal 25 gemeenten in samenwerking met verschillende partners en met steun van o.a. het ministerie van SZW, het Oranje Fonds en het Kansfonds.

Doelgroep

Aan de Slag is opgezet voor asielzoekers en statushouders in de opvang.

Doel en aanpak

Het project heeft als doel om asielzoekers en statushouders in de opvang te betrekken bij vrijwilligerswerk buiten het azc. Dit doet zij door lokale samenwerkingsverbanden te stimuleren tussen het COA, de vrijwilligerscentrale, de gemeente, maatschappelijke organisaties, burgerinitiatieven en vrijwilligers (waaronder nieuwkomers).

Belangrijke succesfactoren van het project zijn:

  • Bewoners van asielzoekerscentra staan in Aan de Slag centraal. Zij zijn betrokken bij de ontwikkeling en uitvoering van activiteiten.
  • Nieuwkomers die al in de gemeente wonen enthousiasmeren. Zij werven en begeleiden, als ambassadeurs, de bewoners van asielzoekerscentra naar vrijwilligersactiviteiten toe.
  • De aanpak sluit aan bij bestaande structuren en voorzieningen in de gemeente. Er wordt niet iets nieuws opgezet.
  • Bewoners van asielzoekerscentra haken in groepjes aan bij reguliere vrijwilligersactiviteiten en voeren de klussen samen met Nederlandse vrijwilligers uit. Zij zijn een versterking van het team.
  • Het aanbod aan vrijwilligerswerk is heel divers, zodat het aansluit bij de verschillende bewoners die in het asielzoekerscentrum wonen.
  • Het vrijwilligerswerk is laagdrempelig en praktisch, waarbij kennis van de Nederlandse taal niet nodig is.

Overdraagbaarheid en evaluatieonderzoek

Via het stimuleringsprogramma Aan de Slag biedt het landelijke kernteam begeleiding en advies op maat aan lokale projectteams om de succesfactoren die voort zijn gekomen uit de pilots in Utrecht en Nijmegen succesvol te implementeren. Er is een ondersteunende toolkit ontwikkeld (zie de website) voor de lokale projectteams die gaandeweg verder wordt aangevuld om de methode en werkzame elementen over te dragen. Voor de overdracht van kennis en ervaring wordt storytelling ingezet. Persoonlijke ervaringen en verhalen van betrokken actoren staan centraal en worden via foto’s, filmpjes en artikelen verspreid. Tot nu toe heeft er geen onafhankelijk (evaluatie)onderzoek plaatsgevonden naar deze methode. Wel hebben er verschillende interne onderzoeken plaatsgevonden.

Meer weten?

Pharos, Marieke Stopel (programmaleider) en Ursela van Dijk (senior adviseur)
www.aandeslag.info
aandeslag@pharos.nl

Thema: