Gastblog

Islam als verklarende factor voor de Oudejaarsaanrandingen

Blog - 11 januari 2016

Over de Oudejaarsaanrandingen en -berovingen die in Keulen plaatsvonden, en naar later bleek ook in andere Duitse steden, is veel te doen geweest. Er ontstond wereldwijd, maar vooral in Duitsland zelf, een debat over de oorzaak en verklaring van deze gewelddadige gebeurtenissen. Veel bleef in eerste instantie echter in nevelen gehuld. Ging het om vluchtelingen al of niet met status? Ging het om tweede of derde generatie jongeren met een migratieachtergrond of was het een mix? In de loop van de tijd leek het steeds meer duidelijk te worden dat het om vluchtelingen ging.

Mij werd door diverse media gevraagd wat ik van de zaak vond. Ik vond het niet gemakkelijk hier op in te gaan omdat één overweging bij mij onontkoombaar leek: de vraag of het gedrag van de aanranders en rovers al of niet geïnspireerd was door de islam. Aannemende uiteraard dat de daders een islamitische achtergrond hadden. Ik ben er in mijn commentaren evenwel vanuit gegaan. Enerzijds op basis van wat ik van de geschiedenis wist, anderzijds via mijn contacten in Duitsland, ook in Keulen, raadplegend, stelde ik vast dat het vrijwel zeker om vluchtelingen met een moslimachtergrond ging. In het uitgebreide commentaar dat ik voor het televisieprogramma EenVandaag gaf, en later ook in commentaren voor o.a. het Reformatorisch Dagblad, gaf ik te kennen dat het naïef zou zijn te ontkennen dat islam niets met dit gedrag te maken had. Ik heb hier bijzonder veel commentaar en soms zeer onaangename kritiek op gehad, met name uit islamitische hoek. Toch handhaaf ik mijn standpunt. Ik gaf reageerders te kennen dat ik respons zou geven op hun kritiek en dat doe ik in deze blog.

Nuance noodzakelijk

In sommige islamkringen hebben vrouwen, vanuit westers perspectief, beperkte bewegingsvrijheid. Mannen hebben bevoegdheden om hen te corrigeren.

In de eerste plaats heb ik in alle commentaren immer genuanceerde uitspraken gedaan. Ik heb gesteld dat er diverse soorten van islam waren en dus diverse soorten moslims. Vervolgens heb ik gesteld dat er soorten van islam en dus van moslims zijn waar vrouwen, vanuit westers perspectief, een tweederangs positie hebben. De man is hen in veel opzichten superieur in regelgeving. Dat maakt dat de speelruimte van dergelijke vrouwen beperkt is, wederom vanuit westers perspectief. Dit leidt er op zijn beurt weer toe dat dergelijke mannen het als een overtreding van normen en waarden zien wanneer ‘hun’ vrouwen buiten de gebaande wegen treden. Dan is het hun recht de vrouwen te corrigeren en dat gaat er vaak niet al te zachtzinnig aan toe.

Een van de commentaren die ik kreeg is dat islam aanranding en verkrachting niet toestaat en dat islam vrouwen respecteert. Ik beaamde het eerste onderdeel van de redenering (hoewel moslims als die van IS vrouwen als sekslavinnen behandelen; dat is toch ook islam? Of zijn de IS’ers geen moslims?) maar het interpretatieverschil tussen mijn criticasters en mij zit hem in het tweede gedeelte. Ik verwijs dan weer naar mijn eerdere toelichting over de beperkte bewegingsvrijheid van vrouwen in sommige islamkringen en de bevoegdheden van de mannen hen te corrigeren. En in diezelfde al te behoudende islamstromingen wordt de niet-islamitische vrouw al helemaal als afwijkend en zondig beschouwd, gezien de ongebreidelde vrijheid die zij geniet. Een gruwel in hun ogen.

Eeuwenoud gedachtegoed

Dit gedachtegoed dat al eeuwenoud is en bijzonder ingesleten kan zijn bij moslims van het behoudende type, leidt tot een in westerse ogen bijzonder vrouwonvriendelijke mindset. En de ervaring leert dat in veel landen in het Midden-Oosten en met name in Egypte dat veel vrouwen wel eens seksueel onheus zijn bejegend, to put it mildy. De normen en waarden in landen als Iran, Afghanistan en Saoedi-Arabië zijn bijzonder knellend voor vrouwen en als zij de regels overtreden kunnen de sancties ingrijpend zijn. In andere landen in het Midden-Oosten en Noord-Afrika zijn de omgangsvormen minder streng dan in genoemde, maar de verschillen tussen die landen en de Europese zijn nog altijd tamelijk groot.

Vrouwen mag je corrigeren

De overtuiging dat vrouwen, als zij zich niet conform de islamitische normen en waarden van bepaalde moslims gedragen, gecorrigeerd mogen worden, zal daarom mijns inziens zeker een rol hebben gespeeld in het ontoelaatbare gedrag van de Oud en Nieuwjongeren in Keulen. Andersom geredeneerd: stellen dat islamitische normen en waarden geen rol hebben gespeeld in hun gedrag lijkt, ik gaf het boven al aan, rijkelijk naïef. Mijn criticasters zeiden unisono dat dit geen islam is en dat wil ik best beamen. Maar het gaat om mensen, om moslims. Ja, zeggen ze dan, maar dat zijn dan geen goede moslims. En ook dat ben ik met hen eens, maar impliciet zeggen mijn criticasters dan dat het wel moslims zijn en dat ze dus wel degelijk beïnvloed zouden kunnen zijn door genoemd vrouwonvriendelijk gedachtegoed.

Ander voorbeeld: de Katholieke Kerk

Het debat ging verder dan dat, namelijk of - seksueel - geweld en religie samen zouden kunnen gaan. Ik gaf in de discussie het voorbeeld van het misbruikschandaal in de Katholieke Kerk. Priesters zijn religieuze mensen en het zijn zij die zich vergrepen hebben aan kinderen in een religieuze context. De Kerk gaf ruimte aan die kindvijandige mindset. Heeft de Kerk er niets mee te maken? Laat me niet lachen. Opvallend ‘detail’: op vrijdag 8 januari kwam eveneens naar buiten dat het jongensmisbruikschandaal in het katholieke jongenskoor in eveneens een Duitse stad, Regensburg, veel groter bleek dan eerder vermoed.

De volmaakte islam. De onvolmaakte moslims

Islam zonder moslims bestaat niet. Daarom krijgt elke religie de waardering of afkeuring die zij verdient op grond van het gedrag van haar belijders

De islam zal als religie heus volmaakt zijn. Maar islam wordt vormgegeven door mensen, door moslims. Zonder moslims geen islam. Mijn criticasters vonden de kritiek op die volmaakte islam onverdraaglijk. Dat begrijp ik. Maar zij dienen zich te realiseren dat islam zonder moslims niet bestaat en dat daarom elke religie de waardering of afkeuring krijgt die zij verdient op grond van het gedrag van haar belijders.

Islam als een van de verklarende factoren

Ten slotte dit. Ik heb gesteld en hier uit de doeken gedaan dat islam een factor is geweest die aanleiding heeft gegeven tot het gedrag van de jongeren. Maar ik stelde in mijn commentaren eveneens dat er veel meer factoren zoals culturele, etnische, sociaaleconomische en seksistische een rol hebben gespeeld. En ik heb nuances aangebracht, want ik heb immer onderscheid gemaakt tussen de good guys in de islam, de grote meerderheid, en de bad guys. In dit geval de Oudejaarsnachtaanranders.

Trefwoorden: 

Blogger

Jan Jaap de Ruiter
Jan Jaap de Ruiter (1959) is als arabist verbonden aan Tilburg University. Hij doet onderzoek naar het Arabisch en de islam. Hij neemt actief deel aan het maatschappelijk debat over de rol van moslims in Westerse samenlevingen en de relatie tussen islam en democratie en hij volgt populistische partijen als de PVV op de voet.

Reacties

Het is praktisch om de link naar het reformatorisch dagblad opnieuw in te voeren zonder /zondag groet, Johan

Dit is de tekst in het Reformatorisch Dagblad (dat achter een betaal- cq. zondagmuur zit): TILBURG. „Natuurlijk” hebben de dramatische gebeurtenissen rond de jaarwisseling in Keulen, waarbij tientallen vrouwen werden aangerand, met de islam te maken. „Het zou naïef zijn te veronderstellen dat dit niet zo is.” Voor dr. Jan Jaap de Ruiter, arabist aan Tilburg University, is het geen vraag of er een relatie ligt tussen de gruwelijke daden van de Arabische en Noord-Afrikaanse mannen en hun religie. Toch houdt hij een slag om de arm. „Zijn het vluchtelingen geweest of jongens en mannen van de tweede en derde generatie migranten. Ik zou denken: vluchtelingen. Maar zeker weten doen we het nog steeds niet. Er moet eerst nog meer duidelijkheid komen over de daders.” Stel dat het vluchtelingen waren? „Dan komen ze uit landen waar een patriarchale cultuur heerst. De man is dominant, de vrouw heeft weinig bewegingsvrijheid. Deze mensen komen op de westerse vrijheid en democratie af. Maar als ze eenmaal in Europa zijn, ontdekken ze dat die vrijheid wel héél groot is. Dat geeft een cultuurschok. Ze weten met die vrijheid niet goed om te gaan. Let wel: dit is geen rechtvaardiging voor hun extreme daden. Integendeel.” En als het jongens en mannen geweest zijn die al langer in Europa wonen? „Dan weten ze drommels goed wat onze normen en waarden zijn in het westen. Dat mannen en vrouwen een gelijkwaardige positie hebben. Ze kunnen daarover gefrustreerd zijn. Of ze zeggen: in onze religie, de islam, is dat niet zo. Dus we mogen met vrouwen doen wat we willen. Zeker als het ongelovige vrouwen zijn. Ze kunnen ook maling hebben aan onze cultuur, omdat ze boos zijn; in hun ogen wordt de islam immers voortdurend beledigd. Maar ook dit is allemaal geen rechtvaardiging om er op los te slaan, aan te randen en te verkrachten.” Moslims zullen zeggen: de Koran verbiedt aanranding en verkrachting. Dus de gebeurtenissen in Keulen hebben niets met de islam te maken. „Natuurlijk weet ik dat. Ook dat veel moslims deze wandaden afkeuren. Maar het zou naïef zijn te zeggen dat ze niets met religie, met de islam, te maken hebben. Net zo naïef als beweren dat het misbruikschandaal in de Rooms-Katholieke Kerk niets met de katholieke geloofspraktijk te maken heeft. Dat het toevallig een stel pedofielen bij elkaar waren die jongens misbruikten. Er ligt in beide gevallen absoluut een relatie tussen het een en het ander.” Kunnen de daders in Keulen uitgeprocedeerde asielzoekers zijn, die denken; ik heb niets meer te verliezen? „Dan zouden ze uit rancune gehandeld hebben. En dan zou het niets meer met de islam te maken hebben. Ik vind dat een beetje speculatief.” Kan ‘Keulen’ ook in ons land gebeuren? „Waarom niet? Nederland heeft een vergelijkbare migratie- en vluchtelingengeschiedenis als Duitsland. Als de aanrandingen en verkrachtingen in Keulen georganiseerd waren, kunnen ze overal gebeuren. Maar of wij er in ons land mee te maken gaan krijgen, weet niemand.” Wat kunnen we doen tegen zo’n drama? „Onze rechtsstaat biedt voldoende middelen om de daders stevig aan te pakken. Het aanscherpen van de wet, zoals sommige politici direct roepen, is niet nodig. Voorkomen kunnen we dit drama’s niet. Dat blijkt in Keulen. Wat we wel moeten doen, is in gesprek gaan met islamitische jongens en mannen over onze westerse normen en waarden. Zoek ze op in asielzoekerscentra, praat met ze en geef ze een cursus. Het liefst met voorbeeldfiguren uit de islamitische wereld erbij. Dat klinkt misschien soft, maar de harde aanpak hebben we al. Die biedt onze rechtsstaat. Daarnaast is de zachte aanpak nodig.”

http://www.refdag.nl/nieuws/buitenland/arabist_dr_de_ruiter_natuurlijk_heeft_keulen_met_islam_te_maken_1_964340

Dat het hier alleen om vluchtelingen zou gaan lijkt me niet juist.Wat te denken van de bendes bestaande uit Noord-Afrikanen die al geruime tijd opereren rond het station en andere gebieden?

Ik heb de aanname gedaan dat het om vluchtelingen gaat omdat de laatste tekenen daar het meest en het frequentst op wezen. Dus daders van andere signatuur kunnen er ook tussen gezeten hebben. Ik denk dat zowel het een als het ander mogelijk is. Maar ik ging uit van de -moslim- vluchtelingen premisse.

Ik vind het bijzonder dat de focus op cultuur en religie blijft liggen als het gaat om Keulen. Historische, sociologische en zelfs economische analyses worden erop los gelaten. Want Nederland is natuurlijk perfect: wij Nederlandse vrouwen worden *nooit* lastig gevallen of aange-rand in het uitgaansleven. En ikzelf heb me *altijd* veilig gevoeld wanneer ik alleen terugfiets naar huis op een laat tijdstip. En mannen zonder een migrantenachtergrond hebben mij *nooit* zeer ongepaste opmerkingen toegeworpen, ook niet op festivals op klaarlichte dag onder het mom van ‘flirten’ en ‘complimentjes’. Nee, de uitspraak ‘mannen blijven mannen’ is natuurlijk nergens op gebaseerd. Want dan ben je een feminist van het ergste soort (God forbid!). En dat past niet zo goed binnen het huidige politiek-correcte/ xenofobisch klimaat.

Waarom het reeds bestaande probleem verergeren door nieuwe probleemgroepen ongecontroleerd binnen te laten? Ook interessant: http://www.theguardian.com/books/2015/jun/12/headscarves-and-hymens-why-the-middle-east-needs-a-sexual-revolution-mona-eltahawy-review

Interessant dat u verwijst naar Mona Eltahawy, van wie ik durf te zeggen dat zij mijn betoog niet zal tegenspreken.

U heeft zeker een punt, mevrouw Ikram. Ik noem de andere factoren ook aan het einde van mijn beschouwing. Mijn beschouwing ligt slechts de islam als een van de factoren toe. En u heeft natuurlijk gelijk, seksuele intimidatie is van alle tijden en alle culturen. Maar dat was mijn punt niet. Het is mijn overtuiging dat bepaalde vormen van een zeer vrouwonvriendelijke islam dit soort gedrag mogelijk maken.

Jammer dat Jan Jaap de Ruiter het allemaal niet zo goed begrijpt.

De islam is een veroveringsgodsdienst die onze democratie wil vernietigen en die een islamitische dictatuur wil vestigen gebaseerd op de sharia.Westerlingen nemen in het algemeen aan dat alle religies het respect en de waardigheid van elk individu bevorderen. De Islamitische Wet (shari’a) leert echter dat de niet-moslims in deze wereld moeten worden onderworpen of gedood....Darya Safai, een Iraans-Belgische tandarts, zegt dat seksueel geweld tegen vrouwen zijn oorsprong vindt in de islamitische cultuur. De daders in Keulen zijn "het slachtoffer van een religieus wereldbeeld dat vrouwen beschouwt als minderwaardige wezens."...Ze verklaren de Westerse vrouw vogelvrij. Omdat veel moslims ‘onbedekte’ vrouwen als hoeren beschouwen.Opvallend is dat de massale verkrachtingen in Duitsland op meerdere plaatsen tegelijkertijd plaatsvonden. Er werden bij verdachten briefjes aangetroffen met vertalingen in vulgair Duits van teksten als: ik wil seks met je hebben en: trek je kleren uit, wat erop duidt dat de daders vooraf al van plan waren toe te slaan....

EU en Turkije probleem! Terwijl de waarden van onze westerse democratie en de betekenis van de Turkse cultuur nog steeds tegenover elkaar staan, wilt dit land zonder enkele hervorming onmiddellijk lid worden bij EU? Wie begrijpt de waanzin niet? De mogelijke toetreding van Turken tot de EU heeft aanzienlijke geestelijke, politieke en territoriale impact, omdat de islam aanspraak maakt op heel Europa. Jihadisten willen straks alles opleggen als 80 Miljoen agressieve Turken zonder visum Europa binnendringen...! Schande dat we daar nog mee zaken doen met Turkije!? De mensenrechten die continue worden getreden met voeten! Veel Europese politici, falende oude garde verraadt eigen bevolking! Nieuwe verdrag tussen Turkije en EU is een nieuwe val voor de Europese volkeren! De overheid laat zich door deze Islamisten gewoon bedriegen. En wij moeten straks nog miljoenen turken opnemen! Zodra de moslimbevolking in dit land, dat zo dom is geweest islamitische immigranten in grote getale op te nemen, een kritische omvang bereikt, beginnen zich zichtbare veranderingen te ontwikkelen. Complete wijken in westerse steden worden plaatsen waar wanneer men zich niet aan de islamitische kledingvoorschriften houd, wordt uitgescholden, aangevallen of verkracht. Geleidelijk begint zelfs de politie dergelijke gebieden te mijden, omdat elke arrestatie van een moslim crimineel Jihadist kan uitmonden in felle tegenstand en rellen – vaak goedgekeurd door de liberale linkse media vanwege “religieuze discriminatie” en “racisme.” Meer en meer vrouwen beginnen de burka of sluier te dragen. In dit stadium neemt de vraag naar moskeeën toe, die als centra van macht dienen en als symbolen voor de islamitische overwinning. Wanneer uiteindelijk het volk door politici en media vertrouwd is gemaakt met de vereiste islamitische ‘vroomheden’, beginnen moslims hun recht op te eisen voor meer afscheidingen in openbare voorzieningen, op werkplekken, op scholen, hoge scholen en universiteiten. Een moslim immigrant zou niet mogen integreren in een westerse samenleving maar als zijn verblijf afhangt van een bepaalde mate van integratie, dan is het tijdelijk toegestaan zolang de onderwerping en islamisering van het gastland nog geen feit is. In Europa wordt de immigratie van niet westerse, islamitische massa gesteund en op veel beleidsterreinen begunstigd. Gevestigde elite heeft grote belangen bij de anti- Europese Moslims: naar schatting 62 miljoen, veel stemmen dus! Door dat het om een behoorlijk grote groep van islamieten gaat, onderwerpen veel politici zich aan de primitieve woestijnrovers.  Jihadisten van Turkije, Syrië, Irak, libie, Mali, Irak, Soedan, Somalië, Afghanistan etc..krijgen logistieke steun van Turkije en andere golfstaten. Het is overigens een schande dat de bestuurders van EU mee geholpen hebben aan de bouw van moskeeën, een locatie beschikbaar hebben gesteld of bestemmingsplannen hebben aangepast voor de agressieve massa...   In Europese steden hebben de bestuurders mee geholpen aan de bouw van aantal moskeen en islamscholen die Turkije graag wilde hebben!!  Deze corrupte politici zijn dus politiek actief, maar niet voor eigen land. Ze werken voor de vijandige mogendheden...Zolang Europese bestuurders via moskeebouw, Islamschool migratie van Moslims blijven bevorderen, komen er nog miljoenen bij! Turkse Jihad (verovering van Europa) is gevaarlijker dan de ISIS Jihad! Het Turkse Diyanet controleert in Europa wonende Turkse moslims. De imams, islamitische strijders worden door Diyanet in Turkije geselecteerd en hierheen gestuurd. Turkije propageert zijn eigen Islam:Deze islam is de meest gewelddadige en dwingende cult uit de geschiedenis... zie Ottomaanse tijdperk! Dood degenen die het mohammedanisme verlaten of vermoord diegene die als moslim werden geboren maar de cult niet willen volgen, is een belangrijk onderdeel van de islam. Mohammed moest dus zijn macht handhaven door diegene te vermoorden die zijn geloof niet wilden volgen. Dit is één methode om totalitaire controle uit te oefenen. Geen andere interpretatie van de islamitische geschiedenis kan een andere conclusie onthullen. Het is een verregaande controle via Turkse wetgeving. De essentie is dat de westerse waarden en de turkse islamitische waarden onverenigbaar zijn!  Democratie, vrouwenrechten, gelijkwaardigheid van religies, recht van vrije meningsuiting zijn de peilpunten!  Gescheiden loketten, stoelenrijtjes voor vrouwen en verplichte hoofddoeken zijn de kleine pasjes die gemaakt worden om de islam vaste voet te geven in het maatschappelijke leven.  Alle verworvenheden en inzichten worden door de islamaanhangers in meerdere of mindere mate opnieuw ter discussie gesteld, alsof we de onze die niet in volle overtuiging ons eigen gemaakt hebben in het Westen. Alsof we erop zitten te verwachten op verbeteringen voorgesteld door de Islamaanhangers! De corrupte politieke elites van de westerse landen vinden dit zelfs goed. Enthousiast Allah Akbar! geschreeuw van islamitische scholieren bij het bekijken van de onthoofdingen van ongelovigen in laten zien dat de Moslim Jeugd in Europa in handen van de externe mogendheden is en door hen wordt gebruikt als vijfde colonne. Het voornaamste element van de Turkse strijd tegen het Westen bestaat uit demografische oorlogsvoering met de volgende elementen: migratie en de vorming van geïsoleerde moslimgemeenschappen in EU landen... MIGRATIE EN GELOOF ALS DEKMANTEL! Krijgsheer Mohammed maakte duidelijk dat migratie een religieus gebod is. De reden hiervoor is simpel: hoe meer moslims naar het Westen komen, hoe meer mogelijkheden om in organisaties te infiltreren en hoe meer soldaten van de jihad zich zullen gelden wanneer het moment daar is, met het uiteindelijke doel de overwinning voor de islam. Migreren is een voorbereidende fase voor de jihad, en Mohammed zei hierover het volgende; Ik verplicht u waarmee Allah mij heeft verplicht; je aansluiten, gehoorzamen, plicht vervullen, emigreren en jihad voeren omwille van Allah. Migratie is de opstap naar Jihad: in landen waar moslims met oorlogsvoering de sharia niet dwingend kan opleggen, daar wordt gebruik/misbruik gemaakt van migratie. Migratie en/of Jihad [strijden] moeten leiden tot hetzelfde doel: islam in Egypte, Palestina en Iran werden met het zwaard veroverd, terwijl Indonesië, Maleisië, Centraal Azië en delen van India dankzij migratie werden geïslamiseerd. Migratie is slechts een verkapte verovering en het zal pas eindigen wanneer de hele wereld is veroverd. Het is dus niet bizar dat de Turkse islamieten die extreem tegen de waarden en normen van Europa zijn, ten koste van alles een EU lidmaatschap eisen.. Afpersen en chanteren om lid te worden!! Moslim migratie is een overgangsperiode waarin de ontvangende samenleving wordt voorbereid te transformeren van een open samenleving naar een islamitische samenleving met slaven van Allah, met een staat gebaseerd op islamitische principes. EU+Turkije verdrag is een grote val! Het is pure grootheidswaanzin miljoenen Turken daartoe uit te nodigen..Uit meest islamitische landen stromen nog honderden miljoenen ongeschoolde migranten en zogenaamde asielzoekers, voor wie hier geen werk was, naar ons uitkeringsparadijs. Turken willen in Europa hun infrastructuur verder verbreiden en van daaruit wordt de omringende bevolking verdreven! Migratie van moslims naar niet-islamitische gebieden, waar zij kernen vormen, die zich ongelooflijk snel uitbreiden.. Dit is de basis van islamitische demografische oorlogsvoering, die in koran en hadith in detail is uitgewerkt. Daardoor wordt immers de normale bevolkingsgroei verveelvoudigd. Zij mogen zich ook niet vermengen of vriendschappelijk omgaan met de omringende bevolking. Dan behoren zij tot de ongelovigen. Vanuit zo’n van de omgeving geïsoleerde voorpost wordt dan de omringende bevolking met geweld verdreven en ruimte gecreëerd voor verdere immigratie! Via gelegaliseerde (zonder visa) migratie door ook andere islamitische landen willen de Turken de Europese Gemeenschap, de restanten van Europese beschaving vernietigen. Daardoor zullen immers de allergrootste islamitische migratiestromen ooit naar het Westen ontstaan en wordt de Westerse samenleving en democratische rechtsorde voorgoed vernietigd. Volgens dit vijandelijke EU verdrag, naast de zwakke Syrische strijders, worden er dus doelbewust Turkse islamieten massaal binnengehaald! Turkse Islamitische leiders en hun handlangers in Europa maken weg vrij voor inbezitneming van Europa door de moslims!  De grote steden worden zeer binnenkort geheel overheerst door de islam. Op middellange termijn zal de islam een meerderheid vormen en hier een middeleeuwse islamitische wetgeving in kunnen voeren en het hele land met geweld overheersen. Burgeroorlogen zoals in Syrie en Irak zijn dan in Europa onvermijdelijk.

Verricht het gebed binnen de daarvoor aangegeven <a href="https://koran.nl/gebedstijden-rotterdam/">gebedstijden</a> en vraag om vergeving!

Reageer